Linde

Carl von Linde

Carl von Linde w wieku 83 lat (1925r.).  
Carl Paul Gottfried von Linde – uzdolniony inżynier i przedsiębiorca.
Carl von Linde urodził się 11 czerwca 1842 roku w luterańskiej parafii Berndorf w bawarskiej gminie Oberfranken. Nikt nie spodziewał się, że zasłynie on jako odznaczony naukowiec, uzdolniony wynalazca i odnoszący sukcesy przedsiębiorca. Jego ojciec Friedrich liczył na to, iż trzecie z dziewięciorga dzieci podąży jego śladami i zostanie pastorem.

Po przeprowadzce rodziny do Kempten, gdzie ojcu Carla przydzielono parafię, chłopiec zaczął uczęszczać do miejscowego liceum i tam nawiązał bliskie stosunki z rodziną dyrektora przędzalni bawełny. Częste wizyty w fabryce i znajdujące się tam maszyny wzbudziły w młodzieńcu zainteresowanie technologią i pragnienie podjęcia studiów w dziedzinie inżynierii.

Pomimo nie najlepszej sytuacji finansowej w licznej rodzinie pastora, Carlowi udało się przekonać ojca, by pozwolił mu studiować inżynierię maszynową na wiodącej wówczas uczelni technicznej - politechnice w Zurychu. Tam jego najważniejszymi wykładowcami byli Dr Zeuner (mechanika i teoretyczne nauki mechaniki), Dr Reulaux (inżynieria maszyn) oraz Dr Clausius (fizyka), jak wspomina w swoim pamiętniku „Aus meiner Arbeit Und von meiner Arbeit” (Z mojej pracy i o mojej pracy). To również Zeuner i Reuleaux osobiście napisali referencje dla von Linde, kiedy w wyniku protestu studentów musiał on opuścić Politechnikę, przed oficjalnym ukończeniem studiów.

Von Linde otrzymał swoje pierwsze praktyczne wykształcenie podczas stażu w przędzalni Kottern niedaleko Kempten, a później w Borsig, w Berlinie. Rozpoczął pracę jako inżynier w dziale projektowania w Borsig w sierpniu 1865 roku.

Pod koniec 1865 roku, podczas zakładania fabryki lokomotyw Krauss & Co. w Monachium, Carl von Linde wystąpił o objęcie pozycji dyrektora działu technicznego tejże firmy. 20 lutego następnego roku został zatrudniony na upragnionym stanowisku i świętował zaręczając się z Heleną Grimm 26 lutego tego roku. Ślub odbył się 17 września w Kempten. Podczas 53 lat ich związku małżeńskiego, państwo Linde mieli sześcioro dzieci: Marię (1867 – 1954), Franziskę (1868 – 1966), Friedricha (1870 – 1965), Annę (1873 – 1949), Richarda (1876 – 1961) i Elisabeth (1880 – 1959).

Carl von Linde (siedzi, drugi z prawej) z jego synami i córkami oraz ich małżonkami.
Jednak aspiracje młodego Linde, w wieku niespełna 25-ciu lat, sięgały poza dział projektowania i skierowane były na naukę oraz nauczanie. Z polecenia dyrektora, założyciela politechniki w Monachium (później uniwersytetu technicznego) 24 sierpnia 1868 roku Linde został zatrudniony jako profesor nadzwyczajny, a 24 grudnia 1872 został promowany na wykładowcę inżynierii mechanicznej. Włączył on w swój program nauki teorię maszyn chłodniczych.

Żeby umożliwić studentom praktyczne nauki, rząd Bawarii przeznaczył 70 000 florenów na założenie laboratorium maszynowego - pierwszego w swoim rodzaju w Niemczech. Miało się ono stać początkiem przełomowego rozwoju w technologii chłodnictwa.

Podczas jego początków jako wykładowca w latach 1868 – 1879, niespokojny von Linde był członkiem licznych związków technologicznych – na tę działalność poświęcał dużo czasu, kiedy w roku 1890, po powrocie do Monachium był dyrektorem „Linde Eismaschinen Gesellschaft”.

Profesor von Linde stał się jednym z założycieli Bawarskiego Stowarzyszenia Badań nad Wymiennikami Ciepła i Monachijskiej Stacji Testowania Termicznego. W Stowarzyszeniu Politechnicznym badał wnioski bawarskich patentów i działał jako członek berlińskiej komisji, która zreformowała niemieckie prawo patentowe.

Z powrotem w Monachium, uzbrojony w honorową profesurę (została ona zmieniona na pełną profesurę bez obowiązku prowadzenia wykładów w 1900), von Linde w roku 1892 został prezydentem Stowarzyszenia Niemieckich Inżynierów (VDI) landu Bawaria oraz prezydentem Bawarskiego Związku Technik Grzewczych. W roku 1895 powołano go do rady nadzorczej przy Niemieckim Instytucie Fizyczno –Technicznym, a po roku do Bawarskiej Akademii Nauki. W roku 1899 dołączył do Stowarzyszenia Stosowanej Fizyki i Matematyki Göttingen, z której później utworzono Instytut Cesarza Wilhelma oraz Instytut Max Planck.
W latach 1904-05 pełnił funkcję prezdenta VDI, a w roku 1903, wspólnie z Oskarem von Miller zajął się założeniem Muzeum Techniki w Monachium. Carl von Linde pozostał w Zarządzie muzeum do 80-tego roku życia.
Carl von Linde (z przodu, z lewej) z architektami i członkami stowarzyszenia budowniczych przeprowadza inspekcję budowy Deutsches Museum w Monachium (ok. roku 1910).
Uwaga von Carla jednak głównie skupiała się na firmie Linde i podmiotach powiązanych. Jego praktyczne działania w dziedzinie chłodnictwa potwierdzają jego przedsiębiorczo-inżynierską pasję i prawdziwe powołanie.

Jego zdolności przedsiębiorcze często były wykorzystywane w wielu zarządach – zarówno w podmiotach powiązanych, jak i zarządach innych firm: producenta lokomotyw Krauss & Co., Mainz Aktienbrauerei, Spółce Elektrycznej Trieberg, Fabryce Silników Güldner oraz Fabryce Maszyn Sürth. Tak różnorodne zobowiązania generowały napięty program podróży, a ponieważ także jego główni inżynierowie często bywali w trasie, rozwinęła się unikalna kultura korespondencji w firmie Linde. Zachowało się łącznie 3010 listów napisanych osobiście przez von Linde w latach 1876 – 1929.

Choć Linde od roku 1910 zaczął się coraz bardziej wycofywać z aktywnego życia zawodowego, pełnił niektóre funkcje nadzorcze i doradcze do końca swych dni. Jego dwóch synów Friedrich i Richard, oraz zięć Rudolf Wucherer (który był mężem jego najmłodszej córki Elisabeth) kontynuowali dzieło życia ojca. Dwie z jego czterech córek wyszły za pastorów, najstarsza - za psychiatrę, Dr Karla Ranke, który również czasem działał w Radzie Nadzorczej firmy.

Carl von Linde zmarł w roku 1934, w wieku 92 lat. W trakcie swojej kariery otrzymał trzy honorowe doktoraty, koronny medal zasłużonych Bawarii oraz tytuł szlachecki, a także wiele, wiele innych odznaczeń i nagród.